you keep calling me back, o Porto



At the very end of the European continent, from one side surrounded by Spain and from the other rimmed by the ocean, lies my favourite country (one of two, to be precise). The fact that it’s a little bit forgotten by the rest of Europe, makes the life there slower and calmer. In Portugal, there’s always time for an espresso.

* * *

Na końcu naszego kontynentu, z jednej strony znajdujący się w mocnym uścisku Hiszpanii, a z drugiej w całości już oblany przez Atlantyk, leży mój ulubiony kraj. Jest trochę zapomniany przez resztę Europy i oddalony od jej centrum sprawia, ale może właśnie dzięki wszystko toczy się tu spokojniej. W Portugalii żyje się wolniej i zawsze jest czas na espresso.

*przewiń w dół, żeby przeczytać po polsku:)

* * *


There’re cities for which you fall immediately and once you visit them, you want to come back over and over again. The longing is not only about the city but also its people who create its atmosphere. For me, one of these places is Porto, where I used to live for a couple of months and which stole my heart on the very first day. It doesn’t matter how many times I’ve already visited it, it’s always not enough.

When you fly to Porto your luggage gets the “OPO” sticker because you arrive to “o Porto”. What’s the actual name of the city then? “O” is just an article that Portuguese put in front of nouns. Just like Italians says “il” and “la” or French with their “le” and “la” (or “la” and “el” in Spanish. Sorry, couldn’t stop myself from giving this example since I speak the language). Anyway, the city legend says that Brilliant Brits didn’t know the grammar hence they thought that the name of the city is “Oporto”. Here you go.

I love strolling through its narrow streets where the houses are so close to each other that you can almost jump from one balcony to the other. I also like coming back to my places, to all these non-fancy cafes where only neighbours meet and to the local shops where sellers always encourage me to use my Portuguese – which is, to be honest, very poor – but they still ensure me that I speak perfectly (I certainly don’t).


In Portugal, there’s no rush and there’s always time to break for a coffee. Dusty cafes with old metal red Coca-cola tables offer the best and cheapest espresso (50 cents or 1 euro if you want pastel de nata with it!) and you can always find one person who unhurriedly sips their drink while reading a newspaper. This no-rush culture might sound relaxing but it’s definitely not if you are waiting in the 14-people queue in the supermarket and out of 3 counters only 1 is opened. Additionally, the cashier just starts talking with one of the clients because there’re neighbours and haven’t seen each other for a while. And you’re the only one who makes a fuss about because the rest of the queue joins the conversation. So just don’t be rude and wait patiently or become the part of this culture and join every conversation.

City of water

There would be no Porto without water. And there would be no me in Porto without this water because I don’t like cities without water. Huge Douro river crosses the city. Back in the days, thanks to the location and the prominent harbour, Porto was a really powerful city from which sailor began their trips to discover – or rather destroy – the New World.


 If you cross the Douro river you will get to the other side where the wine cellars can be found. The famous Porto wine can be found here. Funnily, the shore on the other side is not part of the Porto city anymore. The place is called Gaia.

Torre dos Clerigos towers over the city centre. This historic tower belongs to the Church and is the highest point of the city. Climbing up 76m is definitely worth it since you can enjoy the view of the whole city with the ocean horizon behind it.

In the nearby area, you will find world-famous bookstore Llelo&Irmao. Not everybody knows but the stairs that are inside inspired JK Rowling, who lived for a few years in Porto, to create the famous Hogwart stairs! The atmosphere inside is unique but it’s definitely better to come and visit it in the late evening or early morning when it’s still not overloaded with people. The queue – you need a ticket to get inside – can get quite long.

Nearby you can find São Bento, the most famous railway station not only of Porto but probably of the whole country. It is fully covered with blue ceramic tiles and each of them tells a different story.

Heading down the street you will eventually get to the breathtaking bridge of Ponte Luis. This impressive construction is one of the most iconic for the whole city and also one of my favourites. A popular attraction, especially among Erasmus students who usually leave their brains back in their countries, is to jump from the lower part of the bridge. I haven’t tried it but my Spanish friend did, and, missing one of her front teeth, she went straight for a dentist appointment afterwards.


On the rights side of Ponte Luis, you can find Se Cathedral with amazing patio inside and a rooftop terrace from which there’s an amazing view. Behind the Cathedral, there’re the stairs that (luckily) not so many people know about. Escadas Borredo are long steep stairs that lead all the way down to the old harbour of Ribeira. It’s full of restaurants but all places serve pretty much the same dishes for high price and low quality. What you can do instead is to turn to Escondidinho do Barredo. A very local restaurant is really hard to find between the narrow streets at the bottom of the stairs but it’s totally worth it. The place is run by two sisters and their mum who is quite often sitting at the first table helping them with the food. The best choice ever is a soup called papas de sarrabulho. The food is very cheap and the menu changes all the time!

The very romantic hidden spot and a perfect viewpoint

Even if you are not looking for a perfect spot for a date, Jardins de Palacio de Cristal is worthy just to visit and chill. The big park is located on the side of the hill and not so far from the city centre. A perfect view over the Douro river is guaranteed! There’s one special place near the Museu Romantico with a fountain and gap between the trees from which you can see where the river meets the ocean. Absolutely stunning! I was very proud of myself that I discovered this place and I was pretty convinced it’s only mine… Until I met there a very irritating friend of mine. It’s always annoying when you find out that your secret spot is not that secret and additionally you have to share it with people with whom you don’t want to share anything…

A different side of Portugal

Portugal is not all about pastel de nata and azulejos. I can’t count how many times I heard complaints from my Portuguese friends that the country is very poor and there’re no jobs. One of the most popular headlines in the newspaper is os salarios de os pobres which means the salaries of poverty… Fontaínhas is one of the districts of Porto that is nothing like a touristic place. It’s a poor area where you can see that Portugal can be also like that. However fascinating it is, keep your camera in your backpack, it’s not a safari.


Foz district and most stylish toilet

Nowadays Foz is only one of the districts of Porto but back in the days it used to be a small separate village. Fishermans’ village to be precise. You can see it from a different style of building that surrounds the area. Houses are quite tiny and there’s even a small market square here. Foz is located right next to the seaside and while you are approaching the ocean from there, you can find the historical jewel of Porto. The first public toilet was built here and it still works. Take your inimitable chance and pee in style in the most fashionable public restroom that the city offers.

The streets of Foz go down all the way to the ocean where massive waves crush on a boulevard. The walking path can be very enjoyable with beautiful horizon view and cold fresh air from the sea.

The breeze brings with itself a pinch of melancholy. Portuguese sometimes get very reflective and tend to muse. It seems to me that if you live nearby the ocean, it’s inevitable and you will always be a little melancholic. It’s no wonder that fado has its origins here. Portuguese sing about saudade and saudade means longing. And this is probably something that every Portuguese person carries in himself. But I wouldn’t combine this melancholy with sadness. I would rather say that people here have a very reflective approach to life.

Thus, we constantly miss things – the Portuguese miss Portugal, although since they’re actually in Portugal, it’s not really clear what they miss… But if you asked me, I would probably say that they miss the old Portugal that doesn’t exist anymore… (everybody likes to talk about old good times that are forever gone) And I miss Portugal. I miss Portugal because I’m far from it. But if I was there, I could sit with Portuguese and then I could miss with them this old good Portugal, though I have no clue how it used to be. But why not to sit with espresso and wonder about it …?

* * *

Są takie miasta, w których człowiek od razu się zakochuje, a ich urok sprawia, że wciąż chce się do nich wracać. Ten urok tworzy nie tylko miasto ze swoimi niedoskonałościami, ale także ludzie. Dla mnie takim miejscem jest Porto, które zdobyło moje serce już pierwszego dnia. Nieważne, ile razy tam wracam, zawsze jest mi o jeden raz za mało. Kiedy planuję wakacje i zastanawiam się, gdzie mnie jeszcze nie było, i co chciałabym zobaczyć, to zawsze gdzieś z tyłu głowy pojawia się myśl, że może w sumie najchętniej to pojechałabym znowu do Portugalii. Uwielbiam przechadzać się wąskimi stromymi uliczkami, przesiadywać w ulubionych kawiarniach przypatrując się starszym ludziom czytającym gazety czy sąsiadom grającym w szachy. Lubię wracać do moich ukrytych miejsc i lokalnych sklepików, gdzie sprzedawcy nieustająco zachęcają mnie do rozmowy po portugalsku i przekonują mnie, że mówię świetnie (tak naprawdę mówię dość słabo).


Kiedy zabłądzę w wąskich stromych portugalskich uliczkach, które wiją się w górę i w dół i na lewo i na prawo, to zawsze w którymś miejscu znajdzie się mała trochę zakurzona kawiarnia z metalowymi stolikami Coco- Coli wystawionymi na zewnątrz. I zawsze ktoś będzie przy tych stolikach siedział i powoli popijał kawę po prostu patrząc się przed siebie. Portugalczycy mają w sobie wiele spokoju, ale też i melancholii. Wystawy sklepów proponują bez zażenowania wszystko, co mają najlepsze, nawet jeśli pochodzi sprzed kilkunastu lat. Może i oczy się aż tak nie świecą, ale osobliwe ekspozycje wzruszają. No bo kto inny bez żadnego zażenowania wyłoży obok siebie stare, ale działające radio z lat 70., butelkę vinho verde i rolkę papieru XXL w okazyjnej cenie? A wszystko to zaprezentowane dumnie na wyszywanej, zapewne ręcznie i zapewne przez jakąś portugalską babcię, chusteczce.


Tutaj nikt za bardzo się nie spieszy. Docenimy to na wakacjach, kiedy będziemy szukać spokoju, ale już, kiedy się tu przeprowadzimy i czekając w 14 – osobowej kolejce (policzyłam!) tylko jedna z pięciu kas będzie otwarta. A kasjerka właśnie zacznie rozmowę z jedną z klientek, bo ta akurat jest jej sąsiadką, a przecież dawno się nie widziały. I będzie się jedyną zniecierpliwioną osobą, bo cała reszta kolejki przyłączy się do rozmowy. Podobnie jest w autobusach, gdzie trwa nieustający dialog pasażerów, którzy, mimo że się nie znają to ochoczo się przyłączają do konwersacji. Pewnego razu, kiedy to mój portugalski jeszcze ograniczał się tylko do obrigada i atencão zostałam zagadana przez portugalską babcię. Mimo szczerej chęci rozmowy nie potrafiłam powiedzieć nic więcej niż to, że jestem z polski. Jednak mojej rozmówczyni wcale to nie zniechęciło. Zostałam sumiennie przepytana i dopiero, jak odpowiedziałam na wszystkie pytanie – lub chociaż podjęłam próbę – rozmowa się zakończyła.

Nie byłoby Porto bez wody 

Dla mnie miasta, w których nie czuć obecności wody, mogłyby prawie nie istnieć. Zapewne wynika to z faktu, że sama jestem z Wrocławia, który rzeka i jej odnogi przecinają w niemalże każdym możliwym miejscu. I może to też tłumaczy mój zupełny brak sympatii dla Wiednia (Dunaj jest tam jakoś dziwnie zepchnięty na bok). Dla Porto woda odegrała dość znaczącą rolę, bo uczyniła niegdyś z miasta jedną z największych europejskich potęg, z której to portu Portugalczycy wyruszali podbijać – lub raczej rozbijać – Nowy Świat. Bez majestatycznej rzeki Douro i olbrzymiego imponującego mostu Ponte Luis miasto nie byłoby takie samo. Konstrukcja jest absolutnie zjawiskowa i czasem wydaje mi się, że nie ma potężniejszego mostu na Świecie.  Popularną atrakcją, zwłaszcza wśród studentów, jest skok do wody z Ponte Luis. Mimo że skacze się z dolnej części mostu, to jej wysokość i tak zapiera dech w piersiach, a niektórym potrafi nawet ukruszyć zęba, tak jak mojej koleżance E, dlatego warto zaopatrzyć się na zapas w numer do dentysty.

Fragment jak z przewodnika

Niedaleko Ponte Luis znajduje się Katedra Se. Piękny wykafelkowany kościół ma w środku wyłożony charakterystycznymi niebieskimi płytkami dziedziniec. Tuż za nią chowają się Escadas Barredo, na które mało kto trafia, a naprawdę warto. Długie wąskie schody zakręcające w różnych kierunkach zaczynają się zaraz za budynkiem kościoła, a roztaczają się stąd przepiękne widoki na Porto i rzekę Douro. Mury, które opasają schody to mieszkania z prywatnymi ogródkami. Ostatnie stopnie schodzą aż do pięknej Ribeiry, która jest turystycznym must see. Stąd można wybrać się na rejs po rzece lub przedostać się na drugi brzeg do słynnych piwnic, gdzie przechowywane jest Porto. Nie jadłabym tam obiadu, bo wszystko jest robione pod przyjezdnych i większość restauracji oferuje to samo, za to niezbyt świeże i za wysoką cenę.

Mogę za to polecić malutką restaurację Escondidinho do Barredo, która pozna się po czerwonych drzwiach. Bardzo trudna do znalezienia, ale zdecydowanie warto, bo nawet samo błądzenie wśród wąskich schodów jest atrakcją. Knajpka jest prowadzona przez dwie siostry i ich mamę, która zawsze siedzi przy pierwszym stoliku i np. obiera ziemniaki. Wszystko przygotowywane świeżo na oczach klientów. Zje się tam przepyszne jedzenie jak w domu u Portugalczyka za jedyne 10 euro, a do tego menu ciągle się zmienia. Absolutnie najlepsza jest zupa papas de sarrabulho, choć lepiej nie mówić, z czego jest zrobiona.


Wspinając się z powrotem w górę nie sposób nie zauważyć Torre dos Clerigos, czyli najwyższej wieży Porto przypisanej do barokowego Kościoła. Po wejściu na wysokość 76m roztacza się piękny widok na całe miasto. Nieopodal wieży znajduje się urocza księgarnia Lello&Irmao, która jest w każdym przewodniku, ale żeby wejść do środka trzeba się trochę wystać w kolejce. Nie wszyscy wiedzą, że schody z tej właśnie księgarni były inspiracją do stworzenia słynnych schodów z Hogwartu dla mieszkającej przez kilka lat w Porto J.K.Rowling. W środku zaiste panuje magiczna atmosfera, ale lepiej się tu wybrać wieczorem, tuż przed zamknięciem, kiedy nie ma już tłumów. Inne unikatowe miejsce, zabytkowe, ale i autentyczne, to dworzec São Bento. Wciąż działająca stacja ściąga nie tylko podróżnych, ale i ciekawskich turystów, którzy chcą popodziwiać słynne portugalskie kafelki, którymi budynek wyłożony jest w całości.

W pobliskich uliczkach znajduje się także kilka klimatycznych galeryjek i sklepów. Wieczorem ulica wypełnia się po brzegi ludźmi. Galerias to jedna z bardziej popularnych miejsc na drinka i wieczorne wyjście.

A jeśli już mowa o miejscach jak z przewodnika, to przecież każde miasto ma swój typowy market. W Porto jest to Bolhão, który znajduje się tuż obok najsłynniejszej ulicy handlowej – Rua de Santa Catarina. Znajdziecie tam słynne Cafe Majestic. W środku jest bardzo ładnie i vintydżowo, ale miejsce jest przereklamowane, a żeby usiąść przy stoliku trzeba się wystać w kolejce z innymi turystami. Przy okazji, jeśli ktoś chce zamówić espresso, wystarczy powiedzieć cafe. Ale jeśli ktoś chce się przypodobać miejscowym, to warto użyć słowa cimbalino (prawda, że cudowne?), które wcześniej funkcjonowało jako najbardziej popularne określenie na tego typu kawę.

Najromantyczniejsze miejsce w Porto (to tu rzeka spotyka się z oceanem…)

Mój absolutnie ulubiony punkt widokowy znajduje się w ogrodach Jardins de Palacio de Cristal. To piękny duży park znajdujący się niedaleko od centrum, pełen wolno chodzących pawi, po którym warto się powłóczyć. Jeśli skieruje się tam w kierunku Museu Romantico (samo muzeum raczej nie warte odwiedzania), to natrafi się na miejsce z fontanną i przepięknym widokiem, gdzie widać, jak rzeka spotyka się z oceanem. Jest naprawdę romantico i na ogół dość pusto.

Myślałam, że jest to absolutnie moje miejsce, dopóki nie spotkałam tam pewnego irytującego znajomego, który zdradził mi, że jest to także jego ulubiony punkt. Co za zawód.

Inne oblicze Portugalii

Oddalając się od oceanu warto przyjrzeć się dzielnicy Fontaínhas. Mimo że często się o tym nie wspomina, to Portugalia to też czasem i bieda. Przeglądając gazety jednym z częściej przewijających się nagłówków jest salarios de os pobres, czyli zarobki najbiedniejszych. Dzielnica jest warta zobaczenia, żeby przekonać się, że prawdziwa Portugalia może wyglądać też tak. ale na ten czas aparat lepiej schować do torby i nie zachowywać się jak typowy turysta.




Foz i stylowa toaleta

Warta odwiedzenia jest też dzielnica Foz, która kiedyś była osobną osadą rybacką, a teraz jest częścią miasta. Z centrum dojedzie się tam zabytkowym tramwajem, a bilety na metro i autobus zadziałają i tutaj. Widać, że ta część Porto była kiedyś oddzielną wioską, bo domki są zdecydowanie mniejsze, a uliczki – trudno w to uwierzyć – jeszcze węższe. Ale Foz nie jest aż takie znowu zacofane, bo jeśli powędruje się bulwarem w stronę oceanu (ach, oceanu! co za szczęście mają Ci, którzy mieszkają blisko niego :)), to napotka się pierwszą publiczną toaletę w Porto. Tak wiem, to nie lada atrakcja. Za drobną opłatą można się stylowo wysikać. Współczesne publiczne toalety to nie to, co kiedyś… (i może dlatego, że na ogół są zamknięte)

Uliczki Foz dochodzą do bulwaru, gdzie z impetem rozbijają się oceaniczne fale. Patrząc na horyzont wiadomo, że dalej nie ma już dłuuugo długo nic. Na tym krańcu Europy znajduje się twierdza Castelo de Qeijo, co mnie nadal nie przestaje bawić. Trzeba mieć poczucie humoru i dystans do siebie, żeby niegdyś wybitną twierdzę, a teraz już tylko ruiny, nazwać Zamkiem Sera czy też Serowym Zamkiem, jak kto woli. Może moglibyśmy podchwycić pomysł, żeby ubarwić nieco Polskę i odczarować fakt, że co drugi plac w Warszawie jest placem krwi męczeńskiej czy poległych…

Ale Portugalczycy, mimo że potrafią wymyślić zabawne nazwy dla swoich zabytków, bywają też bardzo melancholijni. Zresztą wydaje mi się, że jeśli się mieszka w sąsiedztwie oceanu, to zawsze będzie się trochę melancholijnym. Bo to przecież stąd wywodzą się smutne pieśni fado, które śpiewają o saudade. A saudade to właśnie znaczy tęsknota. I to jest chyba coś takiego, co każdy Portugalczyk w sobie nosi. Ale nie łączyłabym tej melancholii ze smutkiem. Bardziej z zadumą. Portugalczycy mają bardzo refleksyjne podejście do życia.

Tak więc nieustająco sobie tęsknimy – Portugalczycy za tą Portugalią, w której są, więc w sumie nie wiadomo, do czego im tęskno, ale gdyby spytać, to zapewne by powiedzieli, że za tą Portugalią, której już nie ma (to chyba taki trochę nasz Lwów…), a ja za Portugalią, w której nie jestem, ale mogłabym być i wtedy razem z nimi tęskniłabym za tą Portugalią, co kiedyś, chociaż w sumie nie wiem jaka była, ale w zasadzie, dlaczego by nie usiąść i zamyślić się nad tym z filiżanką espresso…

3 Comments Add yours

  1. pedrol says:

    Although i’m from Lisbon I decided to spend a few months in Porto. I really appreciate the city because it still keeps original and genuine. It was a pleasure to read your impressions about Porto 🙂 also your photos are amazing and retract really well the city and its traditional neighborhoods 🙂 abraço! PedroL


    1. muito obrigada ☺️ it’s always nice to hear smth like this:) I used to live in Porto and honetly it’s one of my favourite countries to be:) I’ve to Lisbon couple of times too so who knows what the next post gonna be about 😉

      Liked by 1 person

      1. pedrol says:

        Really?? Can’t wait to read your impressions about my hometown eheh in a few days will be back there for christmas 😉 have a great week Julia! PedroL

        Liked by 1 person

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in: Logo

You are commenting using your account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s